Bij langdurig verzuim heb je een re-integratiecoach nodig zodra werkhervatting onderdeel is van het Plan van aanpak, en een loopbaancoach wanneer de kernvraag is welk werk nog past. Een re-integratiecoach werkt binnen de verplichtingen van de Wet verbetering poortwachter: concrete stappen richting werk, afgestemd op het advies van de bedrijfsarts, met rapportages die in het re-integratiedossier passen. Een loopbaancoach helpt de medewerker zijn talenten, mogelijkheden en richting scherp te krijgen. In een tweede-spoortraject heb je meestal allebei nodig: eerst richting, daarna begeleiding naar ander werk.
Wat is een re-integratiecoach?
Een re-integratiecoach is een coach die een zieke werknemer begeleidt naar duurzame werkhervatting, binnen de wettelijke re-integratieverplichtingen van werkgever en werknemer. Die verplichtingen staan in artikel 7:658a BW en worden uitgewerkt in de Wet verbetering poortwachter: de werkgever moet de re-integratie bevorderen, in eigen of aangepast werk (spoor 1) en, als dat niet lukt, in passend werk bij een andere werkgever (spoor 2).
Een re-integratiecoach:
- werkt met doelen uit het Plan van aanpak en houdt rekening met de belastbaarheid die de bedrijfsarts heeft vastgesteld;
- zet concrete activiteiten in gang: werkhervattingsstappen, sollicitatieactiviteiten, proefplaatsingen of werkervaringsplekken;
- legt voortgang vast, zodat de werkgever later in het re-integratieverslag kan laten zien wat er is gedaan;
- schakelt tussen werknemer, werkgever, casemanager en bedrijfsarts.
De coach stelt geen medische diagnose en vervangt geen behandeling. Het oordeel over wat iemand wel en niet kan, blijft bij de bedrijfsarts.
Wat is een loopbaancoach?
Een loopbaancoach is een coach die iemand helpt om inzicht te krijgen in talenten, drijfveren en mogelijkheden, en op basis daarvan een haalbare volgende loopbaanstap te kiezen. Loopbaancoaching is niet per se gekoppeld aan ziekte: het wordt ook preventief ingezet, bijvoorbeeld bij dreigende uitval, een vastgelopen functie of een reorganisatie.
Bij loopbaancoaching gaat het om vragen als:
- Wat kan ik goed, en wat geeft me energie?
- Welke functies en sectoren passen bij mijn mogelijkheden, nu mijn eigen werk niet meer gaat?
- Welke vaardigheden of opleiding heb ik nodig voor die stap?
- Hoe bouw ik een netwerk op en hoe presenteer ik mezelf?
Wat is het verschil tussen een re-integratiecoach en een loopbaancoach?
Het belangrijkste verschil zit in het doel en het kader. De re-integratiecoach werkt aan werkhervatting binnen de Poortwachter-tijdlijn; de loopbaancoach werkt aan richting en keuzes.
| Re-integratiecoach | Loopbaancoach | |
|---|---|---|
| Hoofdvraag | Hoe komt deze medewerker duurzaam weer aan het werk? | Welk werk past (nog) bij deze medewerker? |
| Kader | Wet verbetering poortwachter, Plan van aanpak, advies bedrijfsarts | Ontwikkelvraag van de medewerker, vaak ook preventief |
| Wanneer | Tijdens verzuim, in spoor 1 en spoor 2 | Preventief, bij een loopbaanvraag, of als eerste fase van spoor 2 |
| Resultaat | Werkhervatting, plaatsing, activiteiten die aantoonbaar in het dossier staan | Zoekprofiel, beroepsrichting, ontwikkel- of stappenplan |
| Rapportage | Voortgangsrapportages voor werkgever en re-integratiedossier | Meestal beperkt, op basis van afspraken met de opdrachtgever |
Let op: “coach” is in Nederland geen beschermde titel. Vraag daarom altijd naar ervaring met verzuim en re-integratie, en naar hoe de coach rapporteert.
Welke coach past bij welke situatie?
Het antwoord hangt vooral af van de fase van het verzuim en van de vraag of terugkeer in het eigen werk nog realistisch is.
Spoor 1: terugkeer in eigen of aangepast werk
Is terugkeer bij de eigen werkgever nog realistisch, dan ligt de focus op herstel en opbouw in eigen of aangepast werk. Coaching richt zich dan vaak op wat de terugkeer in de weg zit: energie, stress, werkdruk of een conflict. Bij psychische klachten past stress- en burn-outcoaching vaak beter dan loopbaancoaching. Meer over deze fase lees je op de pagina over het spoor 1-traject.
Spoor 2: terugkeer in eigen werk lukt structureel niet
Is er geen zicht meer op structurele werkhervatting bij de eigen werkgever, dan moet het tweede spoor starten, uiterlijk binnen zes weken na de eerstejaarsevaluatie (bron: UWV, Werkwijzer Poortwachter). Dan heb je meestal beide vormen nodig:
- Oriëntatie (loopbaancoaching): wat kan de medewerker nog, wat wil hij of zij, en welke functies passen bij de belastbaarheid? Dit levert een concreet zoekprofiel op.
- Begeleiding naar werk (re-integratiecoaching): solliciteren, netwerken, jobhunting, werkervaringsplekken of proefplaatsingen, met rapportages die laten zien wat er is gedaan.
Wie alleen een loopbaancoach inzet, heeft wel richting maar vaak te weinig activiteit richting werk. Wie meteen gaat solliciteren zonder oriëntatie, loopt het risico dat de medewerker op functies reageert die niet passen. Hoe je die valkuil voorkomt, lees je in de tijdlijn voor het tweede spoor.
Preventief: nog niet uitgevallen
Signaleer je dat een medewerker vastloopt in zijn functie, zonder dat er al sprake is van verzuim? Dan is loopbaancoaching vaak de beste eerste stap. Het doel is dan voorkomen dat iemand uitvalt, niet re-integreren.
Waar let je op bij het kiezen van een coach?
Bij langdurig verzuim telt niet alleen of de klik goed is, maar ook of het traject straks een UWV-toets doorstaat. Let op deze punten:
- Ervaring met verzuim en re-integratie. Kent de coach de Poortwachter-stappen, de rol van de bedrijfsarts en het verschil tussen spoor 1 en spoor 2?
- Afstemming met de belastbaarheid. Werkt de coach met de functionele mogelijkheden die de bedrijfsarts of arbeidsdeskundige heeft vastgesteld?
- Concrete doelen en termijnen. Is er een trajectplan met meetbare doelen, en niet alleen “gesprekken”?
- Rapportage. Krijg je voortgangsrapportages die je kunt gebruiken in het re-integratieverslag?
- Een passend specialisme. Burn-out, een conflict of een loopbaanvraag vraagt elk om een andere coach.
- Privacy. Medische informatie blijft bij de bedrijfsarts. De coach rapporteert over voortgang en activiteiten, niet over diagnoses.
Wat gebeurt er als je de verkeerde coaching inzet?
Coaching die niet past bij de fase van het verzuim kost tijd die je in een re-integratietraject niet hebt. UWV beoordeelt bij de WIA-aanvraag het re-integratieverslag. Als de inspanningen onvoldoende zijn geweest, kan UWV een loonsanctie opleggen: de werkgever moet dan langer loon doorbetalen, maximaal 52 weken (bron: UWV over de beoordeling van het re-integratieverslag).
Een paar maanden “oriënteren” zonder concrete stappen richting werk, terwijl het tweede spoor al had moeten lopen, is precies het soort gat dat in zo’n beoordeling opvalt. Andersom geldt hetzelfde: druk om te solliciteren terwijl de medewerker nog niet weet welk werk past, levert zelden een duurzame plaatsing op.
Veelgestelde vragen
Is een re-integratiecoach verplicht?
Nee. De wet verplicht de werkgever om de re-integratie te bevorderen, maar schrijft niet voor dat je daarvoor een coach inzet. In de praktijk schakelen veel werkgevers een re-integratiebureau of coach in, vooral in het tweede spoor, omdat zij de begeleiding, activiteiten en rapportages verzorgen.
Wie betaalt de re-integratiecoach?
Bij re-integratie in het kader van ziekte is dat in de praktijk de werkgever, omdat de re-integratieverplichting bij de werkgever ligt (artikel 7:658a BW). De afspraken over de inzet van een coach horen in het Plan van aanpak.
Kan loopbaancoaching onderdeel zijn van het tweede spoor?
Ja. Loopbaancoaching wordt vaak ingezet als eerste fase van een tweede-spoortraject, om een zoekprofiel op te stellen. Daarna moet het traject wel doorlopen in concrete activiteiten richting werk, zoals solliciteren, netwerken en proefplaatsingen.
Mag de werknemer zelf een coach kiezen?
De werkgever en werknemer stemmen de inzet van coaching samen af in het Plan van aanpak. Een goede match tussen coach en medewerker vergroot de kans op een geslaagd traject, dus het is verstandig de medewerker te betrekken bij de keuze.
Krijgt de coach medische informatie?
Nee. Medische gegevens blijven bij de bedrijfsarts. De coach werkt met de belastbaarheid en functionele mogelijkheden zoals die zijn vastgesteld, en rapporteert over voortgang en activiteiten.
Wat als coaching niet aanslaat?
Bespreek dat tijdig met de casemanager en de bedrijfsarts, en stel het Plan van aanpak bij. Leg vast wat er is geprobeerd en waarom het traject is aangepast. Een bijsturing die onderbouwd in het dossier staat, is beter verdedigbaar dan een traject dat maanden stilstaat.
Welke coaching past bij jouw medewerker?
Twijfel je of je medewerker een re-integratiecoach, een loopbaancoach of allebei nodig heeft? Best Match kijkt met je mee naar de fase van het verzuim, de belastbaarheid en de vraag van de medewerker, en koppelt een coach die daarbij past. Vraag een vrijblijvende offerte aan, of bekijk eerst ons aanbod voor coaching en het tweede-spoortraject.
Bronnen
- Artikel 7:658a BW: wetten.overheid.nl
- UWV: Spoor 1 en 2 / ander werk
- UWV: Eerstejaarsevaluatie
- UWV: Beoordeling re-integratieverslag
- UWV: Werkwijzer Poortwachter